Strona dla pacjenta

Podwyższony cholesterol...i co dalej?

autor: lek. med. Dorota Tukaj
numer: 7-8/2006
Podwyższony poziom cholesterolu jest szkodliwy
Nadmierne spożycie cholesterolu i/lub jego nadprodukcja w organizmie (hipercholesterolemia rodzinna) prowadzi do odkładania się tzw. blaszek miażdżycowych w naczyniach krwionośnych, czego skutkiem może być np. choroba wieńcowa serca, nadciśnienie tętnicze, udar mózgu.
Dieta obniżająca poziom cholesterolu
1. Należy wyeliminować lub znacznie ograniczyć spożycie produktów będących najbogatszymi źródłami cholesterolu lub tzw. kwasów tłuszczowych „trans”, zastępując je w miarę możności innymi, dostarczającymi podobne ilości białka i „zdrowe” tłuszcze. A więc:
  • zamiast masła, smalcu, słoniny - oliwa z oliwek, olej słonecznikowy lub winogronowy, masło roślinne, margaryna wzbogacana sterolami roślinnymi (Benecol, Flora ProActiv);

  • zamiast pełnotłustego mleka, śmietany, tłustych serów - mleko 0,5-1,5%, maślanka, kefir, jogurt (godne polecenia są napoje jogurtowe Flora ProActiv, zawierające prócz bakterii probiotycznych sterole roślinne);

  • zamiast podrobów, pasztetów, konserw mięsnych, niskogatunkowych wędlin, tłustej wieprzowiny i baraniny, kaczek i gęsi - chuda szynka lub polędwica, wędliny drobiowe, chuda wołowina lub kurczak (bez skóry) - upieczone w folii, na grillu, usmażone lub uduszone na oliwie; od czasu do czasu można w ten sam sposób przyrządzić schab (okrojony z tłuszczu);

  • zamiast ryb smażonych w panierce - ryby pieczone w folii, duszone w jarzynach, gotowane i zalane galaretą, najlepiej morskie, które zawierają kwasy tłuszczowe omega-3 i 6, sprzyjające normalizacji poziomu cholesterolu; w przypadku nadwagi nie powinny to być gatunki o tłustym mięsie (śledź, węgorz, halibut, a ze słodkowodnych - karp);

  • spożycie żółtek jaj ograniczyć do 3 sztuk tygodniowo; majonez zastąpić sosami jogurtowymi;

  • gotowe słodycze (czekolady, pralinki, batony, ciastka) zastąpić deserami niezawierającymi tłuszczów cukierniczych (galaretki, sałatki owocowe); jeśli nie ma nadwagi ani cukrzycy - mogą być także lody sorbetowe, landrynki, żelki, domowe konfitury itd.;

2. Należy zadbać o spożywanie błonnika, który zmniejsza wchłanianie z jelit cholesterolu zawartego w pożywieniu, oraz witamin wpływających korzystnie na regulację przemiany lipidowej i stan naczyń, a zatem regularnie uwzględniać w diecie:

  • różnorodne warzywa; dzienna porcja powinna wynosić 400-500g, z czego 1/2-2/3 w postaci surówek, 1/10 nasion strączkowych (groch, fasola, soja);

  • owoce, najlepiej w postaci surówek;

  • produkty zbożowe z pełnego przemiału (grube kasze, pieczywo razowe i wieloziarniste, makaron razowy).

Błonnik można też uzupełnić przy pomocy gotowych preparatów (np. Bio-Błonnik, Błonnik, Otrębuski).
3. Podwyższony poziom cholesterolu sprzyja rozwojowi nadciśnienia, wskazane jest więc profilaktyczne ograniczenie spożycia soli, alkoholu (za wyjątkiem małych ilości czerwonego wina, które zawiera czynniki działające korzystnie na układ krążenia) oraz mocnej kawy.
Dokładniejszych informacji wraz z przepisami warto poszukać w książkach, np.: „Dieta niskocholesterolowa”, G. Kurdziel, FHU Medica; „Jemy bez cholesterolu”, Z. Narbut, Oficyna Wydawnicza ABA; „Dieta obniżająca poziom cholesterolu”, C. France, Wyd. Claudia; „Kalorie węglowodany cholesterol”, M. Schueneman, Twój Styl; „Dieta w chorobach serca”, M. Keane, Klub dla Ciebie.
Co jeszcze można zrobić?
Prócz diety można stosować preparaty zawierające związki naturalne, pomocne w redukcji poziomu cholesterolu, jak np. olej rybi (BioCardine900, Galomega, Omega-3, Trienyl), olej wiesiołkowy (Alliogal, Oeparol, Olej z nasion wiesiołka, Tran z olejem wiesiołkowym), olej lub wyciąg z czosnku (Alliogal, Naturkaps Czosnek, Tabletki z czosnku), wyciąg z soi (Soyaprotect), kilka składników o działaniu skojarzonym (Lipobon, Prolipid, Vitrum Cardio). Ze względu na to, że dwie pierwsze grupy zawierają witaminy A, D i E, które można przedawkować, nie należy ich łączyć ze sobą ani stosować łącznie z preparatami wielowitaminowymi bez upewnienia się u swojego lekarza, czy dawka nie jest za duża.
Niezależnie od leczenia należy też zadbać o regularną aktywność fizyczną (co najmniej 30 min. dziennie gimnastyki lub spaceru). Bezwzględnie przeciwwskazane jest palenie papierosów.

powrót

Copyright © 2010 by ELAMED. LEKARZ - miesięcznik dla POZ, wydanie online. Wszystkie prawa zastrzeżone.